Shri K. Chandrashekar Rao

కల్వకుంట్ల చంద్రశేఖర్ రావు (కేసీఆర్) గారు తెలంగాణ రాష్ట్రానికి మొదటి ముఖ్యమంత్రి. ఆయన తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి (టీఆర్ఎస్ పార్టీ) వ్యవస్థాపకుడు. తెలంగాణ రాష్ట్ర ఉద్యమాన్ని పునరుజ్జీవింపజేయడంలో కేసీఆర్ కీలక పాత్ర పోషించారు. కేసీఆర్ నాయకత్వంలో, దశాబ్దాల నాటి తెలంగాణ రాష్ట్ర సాధన డిమాండ్ 2014లో నెరవేరింది.

2014 సార్వత్రిక ఎన్నికలలో, కేసీఆర్ నాయకత్వంలోని తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి 119 అసెంబ్లీ స్థానాలకు గాను 63 స్థానాల్లో విజయం సాధించింది. టీఆర్ఎస్ పార్టీ ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయడానికి అవసరమైన శాసనసభ్యుల సంఖ్యను సాధించడమే కాకుండా, అత్యధిక ఓట్ల శాతాన్ని కూడా పొందింది. 2014 జూన్ 2న తెలంగాణ నూతన రాష్ట్రానికి మొదటి ముఖ్యమంత్రిగా ఆయన ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. 2018 తెలంగాణ అసెంబ్లీ సార్వత్రిక ఎన్నికలలో, కేసీఆర్ టీఆర్ఎస్ పార్టీని 119 స్థానాలకు గాను 88 స్థానాల్లో గెలిపించి అఖండ విజయం సాధించారు. కేసీఆర్ 2018 డిసెంబర్ 13న తెలంగాణ ముఖ్యమంత్రిగా వరుసగా రెండోసారి ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. కేసీఆర్ తెలంగాణ రాష్ట్ర అసెంబ్లీలో (2014-18, 2018 – 2023) సిద్దిపేట జిల్లాలోని గజ్వేల్ నియోజకవర్గానికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్నారు. గతంలో, ఆయన సిద్దిపేట (గత ఆంధ్రప్రదేశ్ అసెంబ్లీలో) నుండి ఎమ్మెల్యేగా, మహబూబ్‌నగర్, కరీంనగర్ మరియు మెదక్ పార్లమెంటు నియోజకవర్గాల నుండి ఎంపీగా కూడా పనిచేశారు.

తొలి జీవితం మరియు కుటుంబం

కల్వకుంట్ల చంద్రశేఖర్ రావు గారు 1954 ఫిబ్రవరి 17న మెదక్ జిల్లా (ప్రస్తుతం సిద్దిపేట జిల్లాలో) చింతమడక గ్రామంలో శ్రీ రాఘవరావు మరియు శ్రీమతి వెంకటమ్మ దంపతులకు జన్మించారు. ఆయన 1969 ఏప్రిల్ 23న కొదూర్పాకకు చెందిన స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు జె. కేశవరావు కుమార్తె శోభను వివాహం చేసుకున్నారు. కేసీఆర్ కుమారుడు కె. టి. రామారావు సిరిసిల్ల శాసనసభ్యుడు. కేటీఆర్ టీఆర్ఎస్ పార్టీ వర్కింగ్ ప్రెసిడెంట్ మరియు ఐటీ, పురపాలక, పరిశ్రమలు మరియు వాణిజ్య శాఖ మంత్రిగా కూడా ఉన్నారు. కేసీఆర్ కుమార్తె కవిత క్రియాశీల రాజకీయాల్లో ఉన్నారు. ఆమె నిజామాబాద్ నుండి మాజీ పార్లమెంటు సభ్యురాలు.

రాజకీయ జీవితం

70వ దశకంలో యూత్ కాంగ్రెస్ నాయకుడిగా తన రాజకీయ ప్రస్థానాన్ని ప్రారంభించిన కేసీఆర్, తరువాత 1983లో ఎన్టీ రామారావు స్థాపించిన తెలుగుదేశం పార్టీ (టీడీపీ)లో చేరారు. 1983 అసెంబ్లీ ఎన్నికలలో సిద్దిపేట నుండి ఓడిపోయినప్పటికీ, కేసీఆర్ అదే నియోజకవర్గం నుండి 1985 మరియు 1999 మధ్య నాలుగు వరుస పర్యాయాలు విజయం సాధించారు. టీడీపీ ప్రభుత్వాలలో, కేసీఆర్ కరువు మరియు సహాయక శాఖ మంత్రిగా, రవాణా శాఖ మంత్రిగా పనిచేశారు. ఆయన 2000 నుండి 2001 వరకు ఆంధ్రప్రదేశ్ అసెంబ్లీ డిప్యూటీ స్పీకర్‌గా కూడా పనిచేశారు. తెలంగాణ ఆశయానికి గట్టి మద్దతుదారుడు కావడంతో, ఆంధ్ర పాలకుల కింద తెలంగాణ ప్రాంతానికి జరిగిన అన్యాయాన్ని పూర్తిగా అర్థం చేసుకున్న కేసీఆర్ తెలంగాణ రాష్ట్ర సాధన కోసం పోరాడాలని నిర్ణయించుకున్నారు. ఆయన ఆంధ్రప్రదేశ్ అసెంబ్లీ డిప్యూటీ స్పీకర్ పదవికి రాజీనామా చేసి, తెలుగుదేశం పార్టీని వీడి తెలంగాణ ఉద్యమాన్ని పునరుజ్జీవింపజేశారు. హైదరాబాద్‌ను రాజధానిగా చేసుకుని ప్రత్యేక తెలంగాణ రాష్ట్రాన్ని ఏర్పాటు చేయాలనే ఏకైక ఎజెండాతో ఆయన 2001 ఏప్రిల్‌లో తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి (టీఆర్ఎస్ పార్టీ)ని స్థాపించారు.

ఆత్మగౌరవం మరియు స్వయంపాలన అనే నినాదంతో, కేసీఆర్ టీఆర్ఎస్ పార్టీని ఈ ప్రాంతంలో ఒక కీలక రాజకీయ శక్తిగా నిర్మించారు. టీఆర్ఎస్ పార్టీ తిరుగులేని నాయకుడిగా కేసీఆర్ అనుసరించిన ప్రతి వ్యూహం అంతిమ లక్ష్యం – తెలంగాణ రాష్ట్ర సాధన – వైపు మళ్ళింది. తెలంగాణ డిమాండ్‌ను పరిశీలిస్తామని హామీ ఇచ్చినప్పుడు, 2004 ఎన్నికలలో టీఆర్ఎస్ కాంగ్రెస్ పార్టీతో పొత్తు పెట్టుకుంది. ఆ ఎన్నికలలో టీఆర్ఎస్ 26 అసెంబ్లీ మరియు ఐదు లోక్‌సభ స్థానాలను గెలుచుకుంది. టీఆర్ఎస్ కాంగ్రెస్ నేతృత్వంలోని యూపీఏ ప్రభుత్వంలో భాగంగా ఉంది మరియు కరీంనగర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి ఎంపీగా ఉన్న కేసీఆర్‌కు మొదట కేంద్ర కేబినెట్‌లో షిప్పింగ్ పోర్ట్‌ఫోలియో కేటాయించబడింది. అయితే, మరో యూపీఏ మిత్రపక్షం డీఎంకే పార్టీ షిప్పింగ్ పోర్ట్‌ఫోలియోను డిమాండ్ చేసింది మరియు తమ డిమాండ్ నెరవేర్చకపోతే సంకీర్ణం నుండి వైదొలుగుతామని బెదిరించింది. కేసీఆర్ అభివృద్ధి చెందుతున్న యూపీఏ-1 ప్రభుత్వాన్ని కాపాడటానికి స్వచ్ఛందంగా షిప్పింగ్ పోర్ట్‌ఫోలియోను వదులుకున్నారు మరియు కార్మిక మరియు ఉపాధి పోర్ట్‌ఫోలియోను పొందడానికి ముందు కొంతకాలం పోర్ట్‌ఫోలియో లేని కేంద్ర మంత్రిగా కొనసాగారు. అయితే, తెలంగాణ ఏర్పాటు ఆలస్యం కావడంతో నిరసనగా ఆయన యూపీఏ నుండి విడిపోయారు. టీఆర్ఎస్ పార్టీ ఎమ్మెల్యేలు మరియు ఎంపీలు అందరూ రాజీనామా చేసి తిరిగి ఎన్నికలకు వెళ్లారు. 2009 ఆంధ్రప్రదేశ్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలలో, టీడీపీ ప్రత్యేక తెలంగాణకు బేషరతు మద్దతును అందించడానికి అంగీకరించిన తర్వాత టీఆర్ఎస్ టీడీపీతో పొత్తు పెట్టుకుంది. అయితే, తెలంగాణ ఓటు టీఆర్ఎస్, కాంగ్రెస్, పీఆర్పీ మరియు బీజేపీల మధ్య చీలిపోవడంతో ఈ మహాకూటమి ఆశించిన ఫలితాలను ఇవ్వలేదు.

కేసీఆర్ గారి నిరాహార దీక్ష

2009 ద్వితీయార్థంలో కేసీఆర్ తెలంగాణ ఉద్యమాన్ని తీవ్రతరం చేశారు, ప్రత్యేక రాష్ట్రం కోసం సుదీర్ఘ పోరాటాన్ని తార్కిక ముగింపునకు తీసుకురావాలని నిశ్చయించుకున్నారు. 2009 నవంబర్ 29న, కాంగ్రెస్ పార్టీ పార్లమెంటులో తెలంగాణ బిల్లును ప్రవేశపెట్టాలని డిమాండ్ చేస్తూ ఆయన ఆమరణ నిరాహార దీక్ష, అంటే మరణం వరకు నిరాహార దీక్ష చేయాలని నిర్ణయించుకున్నారు. తెలంగాణ ప్రజలు అన్ని వర్గాల నుండి కేసీఆర్‌కు మద్దతుగా నిలిచారు. అప్పటి ప్రభుత్వం కేసీఆర్‌ను అరెస్టు చేసి బలవంతంగా ఖమ్మం జైలుకు తరలించింది. కేసీఆర్ ఆమరణ నిరాహార దీక్ష డిసెంబర్ 9, 2009న కేంద్రంలోని యూపీఏ ప్రభుత్వం తెలంగాణకు రాష్ట్ర హోదా ప్రక్రియను ప్రారంభిస్తుందని ప్రకటించడంతో ముగిసింది. హామీ ఇచ్చిన వెంటనే, కేసీఆర్ తన నిరాహార దీక్షను ముగించారు. నిస్సందేహంగా, కేసీఆర్ ప్రారంభించిన చారిత్రక ‘ఆమరణ దీక్ష’ తెలంగాణ రాష్ట్ర ఉద్యమానికి ఒక మలుపు. అయితే, రెండు వారాల తర్వాత కేంద్రం రాష్ట్ర హోదా సమస్యపై వెనకడుగు వేసినప్పుడు, ఆంధ్రప్రదేశ్‌ను విభజించి తెలంగాణ రాష్ట్రాన్ని సృష్టించడానికి మార్గం సుగమం చేస్తూ 2014 ఫిబ్రవరిలో పార్లమెంటులో తెలంగాణ బిల్లు ఆమోదించబడే వరకు కేసీఆర్ మరియు టీఆర్ఎస్ పార్టీ ఆందోళనలో కీలక పాత్ర పోషించాయి.

మొదటి ముఖ్యమంత్రి

తెలంగాణ అధికారికంగా 2014 జూన్ 2న ఏర్పడింది. 2014 ఏప్రిల్-మే నెలల్లో జరిగిన నూతన రాష్ట్ర అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో టీఆర్ఎస్ పార్టీ 119 మంది సభ్యుల అసెంబ్లీలో 63 స్థానాలను గెలుచుకుని అతిపెద్ద పార్టీగా అవతరించడంతో కల్వకుంట్ల చంద్రశేఖర్ రావు గారు తెలంగాణకు మొదటి ముఖ్యమంత్రి అయ్యారు.

తెలంగాణ ఆందోళనను విజయవంతంగా నడిపించిన కేసీఆర్, సమర్థవంతమైన పరిపాలకుడిగా విజయవంతంగా బాధ్యతలు చేపట్టారు. కేసీఆర్ నాయకత్వంలో, తెలంగాణ ప్రభుత్వం ప్రజల కలను, అంటే బంగారు తెలంగాణను సాధించడానికి కృషి చేస్తోంది. కాళేశ్వరం ప్రాజెక్ట్, మిషన్ కాకతీయ, మిషన్ భగీరథ, రైతు బంధు పథకం మరియు రైతులకు బీమా పథకం, కేసీఆర్ కిట్స్, ఆసరా పెన్షన్ పథకం, కళ్యాణ లక్ష్మి, షాదీ ముబారక్, కంటి వెలుగు, పారిశ్రామిక విధానం-టీఎస్-ఐపాస్ కేసీఆర్ నాలుగున్నర సంవత్సరాల ముఖ్యమంత్రి పాలనలో ఆయన కీర్తి కిరీటంలో ఆభరణాలు. ఈ ప్రధాన కార్యక్రమాలు సంక్షేమ మరియు అభివృద్ధి కార్యక్రమాల అమలుకు సంబంధించి జాతీయ దృష్టిని ఆకర్షించాయి మరియు అనేక ఇతర రాష్ట్రాలు కేసీఆర్ పథకాలను అనుసరించడం ద్వారా ఆయన్ను అనుకరిస్తున్నాయి.

తెలంగాణ ముఖ్యమంత్రిగా తన రెండోసారి పదవీకాలంలో, కేసీఆర్ సంక్షేమ పథకాలను కొత్త ఉత్సాహంతో కొనసాగించి, మునుపటి పదవీకాలంలో ప్రారంభించిన వివిధ అభివృద్ధి పథకాలను పూర్తి చేయాలని ప్రతిన బూనారు.